Da

• gồm 3 lớp: lớp biểu bì, lớp bì và lớp mỡ dưới da
• ngoài cùng là tầng sừng gồm những tế bào chết đã hóa sừng, xếp sít nhau, dễ bong ra
• Dưới tầng sừng là lớp tế bào sống có khả năng phân chia tạo ra tế bào mới, trong tế bào có chứa các hạt sắc tố tạo nên màu da. Các tế bào mới sẽ thay thế các tế bào ở lớp sừng bong ra
• Phần dưới lớp tế bào sống là lớp bì cấu tạo từ các sợi mô liên kết bện chặt trong đó có các thụ quan, tuyến mồ hôi, tuyến nhờn, lông và bao lông, cơ co chân lông, mạch máu
• Lớp mỡ dưới da chứa mỡ dự trữ, có vai trò cách nhiệt
• Lông, móng là sản phẩm của da. Lòng bàn tay và gan bàn chân không có lông
• Lông, móng được sinh ra từ các túi cấu tạo bởi các tế bào của tầng tế bào sống,

Vào mùa hanh khô, ta thường thấy có những vảy trắng nhỏ bong ra như phấn ở quần áo. Điều đó giúp cho ta giải thích như thế nào về thành phần lớp ngoài cùng của da?

• Vảy trắng tự bong ra chứng tỏ lớp tế bào ngoài cùng của da hóa sừng và chết.

Vì sao da ta luôn mềm mại, khi bị ướt không ngấm nước?

• Vì da được cấu tạo từ các sợi mô liên kết bện chặt với nhau và trên da có nhiều tuyến nhờn tiết chất nhờn lên bề mặt da.

Vì sao ta nhận biết được nóng lạnh, độ cứng, mềm của vật mà ta tiếp xúc?

• Da có nhiều cơ quan thụ cảm là những đầu mút tế bào thần kinh giúp da nhận biết nóng lạnh, độ cứng mềm……

Da có phản ứng như thế nào khi trời nóng quá hay lạnh quá?

• Khi trời nóng, mao mạch dưới da dãn ra, tuyến mồ hôi tiết nhiều mồ hôi,
• Khi trời lạnh, mao mạch dưới da co lại, cơ chân lông co

Lớp mỡ dưới da có vai trò gì?
-Lớp mở dưới da là lớp đệm chống ảnh hưởng cơ học của môi trường và có vai trò góp phần chống mất nhiệt khi trời rét.
Tóc và lông mày có tác dụng gì?

• Tóc tạo nên 1 lớp đệm không khí có vai trò chống tia tử ngoại của ánh nắng mặt trời và điều hòa nhiệt độ.
• Lông mày có vai trò ngăn mồ hôi và nước ( khi đi dưới trời mưa) không chảy xuống mắt

Da có những chức năng gì?

• tạo nên vẻ đẹp của con người
• bảo vệ cơ thể
• điều hòa thân nhiệt

Đặc điểm nào giúp da thực hiện chất năng bảo vệ?

• Bảo vệ cơ thể chống các yếu tố gây hại của môi trường như sự va đập, sự xâm nhập của vi khuẩn, chống thấm nước và thoát nước, do đặc điểm cấu tạo từ các sợi mô liên kết, lớp mỡ dưới da và tuyến nhờn
• Chất nhờn do tuyến nhờn tiết ra còn có tác dụng diệt khuẩn
• Sắc tố da giúp góp phần chống tác hại của tia tử ngoại

Bộ phận nào giúp da tiếp nhận các kích thích? Bộ phận nào thực hiện chức năng bài tiết?

• Nhận các kích thích của môi trường là nhờ các cơ quan thụ cảm
• Tham gia hoạt động bài tiết qua tuyến mồ hôi

Da điều hòa thân nhiệt bằng cách nào?

• Điều hòa thân nhiệt nhờ sự co, dãn của mạch máu dưới da, tuyến mồ hôi, cơ co chân lông. Lớp mỡ dưới da góp phần chống mất nhiệt.

Có nên trang điểm bằng cách lạm dụng kem phấn, nhổ bỏ lông mày, dùng bút chì kẻ lông mày tạo dáng hay không? Vì sao?

• Lông mày có vai trò ngăn mồ hôi, nước chảy xuông mắt. Vì vậy, không nên nhổ bỏ lông mày. Lạm dụng kem, phấn sẽ bít các lỗ chân lông và các lỗ tiết chất nhờn, tạo điều kiện cho vi khuẩn bám vào da và phát triển.

Da bẩn có hại như thế nào?

• Da bẩn là môi trường thuận lơi cho vi khuẩn phát triển, phát sinh bệnh ngoài da.
• Da bẩn còn làm hạn chế hoạt động bài tiết mồ hôi do đó ảnh hưởng đến sức khỏe

Da bị xây xát có hại như thế nào?

• Da bị xây xát dễ nhiễm trùng gây các bệnh nguy hiểm như nhiễm trùng máu, nhiễm vi khuẩn uốn ván.

Biện pháp giữ vệ sinh da:

• Phải thường xuyên tắm rửa, thay quần áo và giữ gìn da sạch sẽ để tránh bệnh ngoài da
• Rèn luyện cơ thể để nâng cao sức chịu đựng của cơ thể và của da
• Tránh làm da bị xây xát, bị phỏng
• Giữ gìn vệ sinh nơi ở và nơi công cộng.

Các hình thức rèn luyện da:

• Tắm nắng lúc 8-> 9 giờ
• Tham gia thể thao buổi chiều
• Tập chạy buồi sáng
• Xoa bóp, lao động chân tay vừa sức

Nguyên tắc phù hợp để rèn luyện da:

• Phải rèn luyện từ từ, nâng dần sức chịu đựng của cơ thể
• Rèn luyện thích hợp với tình trạng sức khỏe của từng người
• Cần tiếp xúc với ánh nắng mặt trời

Da sạch có ảnh hưởng đến sức khỏe như thế nào?

• Da sạch có khả năng diệt tới 85% số vi khuẩn bám trên da
• Phòng bệnh ngoài da
• Hạn chế sự tạo thành mụn trứng cá.

Chương IX: Thần kinh và giác quan
Cấu tạo và chức năng của noron:

• Thân chứa nhân
• Các sợi nhánh và sợi trục, trong đó sợi trục có bao mielin bao ngoài. Các bao mielin được ngăn cách bằng các eo Rangvie
• Tận cùng sợi trục có các cúc xinap là nơi tiếp giáp giữa các noron này với các noron khác hoặc với cơ quan trả lời.
• Chức năng của noron là hưng phấn và dẫn truyền.

Nêu cấu tạo của hệ thần kinh:

• Hệ thần kinh gồm bộ phận trung ương và bộ phận ngoại biên.
• Bô phận trung ương có não và tủy sống  được bảo vệ trong các khoang xương và màng não tủy: hộp sọ chứa não; tủy sống nằm trong ống xương sống
• Nằm ngoài trung ương thần kinh là bộ phận ngoại biên; có các dây thàn kinh do các bó sợi vận động và bó sợi cảm giác tạo nên. Thuộc bộ phận ngoại biên có các hạch thần kinh.

Nêu chức năng của hệ thần kinh vận động và hệ thần kinh sinh dưỡng

• Hệ thần kinh vận động liên quan đến hoạt động của các cơ vân là hoạt động có ý thức
• Hệ thần kinh sinh dưỡng điều hòa hoạt động của các cơ quan sinh dưỡng và cơ quan sinh sản ( các cơ quan nội tạng). Đó là những hoạt động không có ý thức.

Nêu cấu tạo của tủy sống:

• tủy sống bao gồm chất xám ở giữa và bao quanh bởi chất trắng
• Chất xám là căn cứ ( trung khu) của các phản xạ không điều kiện
•  chất trắng là các đường dẫn truyền nối các căn cứ trong tủy sống với nhau và với bộ não.

Nêu cấu tạo của dây thần kinh tủy:

• Có 31 đôi dây thần kinh tủy
• Mỗi dây thần kinh tủy bao gồm các nhóm sợi thần kinh cảm giác nối với tủy sống qua rễ sau ( rễ cảm giác) và nhóm sợi thần kinh vận động, nối với tủy sống bằng các rễ trước ( rễ vận động)
• Chính các nhóm sợi liên quan đến các rễ này sau khi đi qua khe giữa 2 đốt sống liên tiếp đã nhập lại thành dây thần kinh tủy.

Chức năng của dây thần kinh tủy:

• rễ trước dẫn truyền xung vận động từ trung ương đi ra cơ quan đáp ứng ( cơ chi)
• rễ sau: dẫn truyền xung thần kinh cảm giác từ các thụ quan về trung ương
• Dây thần kinh tủy dẫn truyền xung thần kinh

Tại sao nói dây thần kinh tủy là dây pha?

• Dây thần kinh tủy là dây pha vì dây thần kinh tủy bao gồm các bó sợi cảm giác và vó sợi vận động được liên hệ với tủy sống qua rễ sau và rễ trước.. Rễ sau là rễ cảm giác, rễ trước là rễ vận động.

Nêu vị trí và các thành phần của não bộ:

• Trụ não tiếp liền với tủy sống ở phía dưới. Nằm giữa trụ não và đại não là não trung gian. Trụ não gồm não giữa, cầu não và hành não.não giữa gồm cuống não ở mặt trước và củ não sinh tư ở mặt sau.
• Phía sau trụ não là tiểu não

Vị trí, chức năng của tủy sống và trụ não:
 

		tủy	sống	Trụ	não
		Vị trí	chức năng	Vị trí	chức năng
Bộ phận	chất xám	Ở giữa tủy sống, thành dải liên tục	Căn cứ thần kinh( trung khu)	Phân thành các nhân xám	Căn cứ thần kinh
trung ương	chất trắng	Bao xung quanh chất xám	Dẫn truyền dọc	Bao phía ngoài các nhân xám	Dẫn truyền dọc và nối 2 bán cầu tiểu não
Bộ phận	ngoại biên	Dây thần kinh pha	( 31 đôi)	3 loại: dây	cảm giác
( dây thần	kinh)			- dây vận động	- dây pha thuộc dây thần kinh não

Nêu cấu tạo và chức năng của não trung gian:

• Não trung gian nằm giữa đại não và trụ não, gồm đồi thị và vùng dưới đồi
• Đồi thị là trạm cuối cùng chuyển tiếp của tất cả các đường dẫn truyền cảm giác từ dưới đi lên não.
• Các nhân xám ở vùng dưới đồi là trung uong điều khiển các quá trình trao đổi chất và điều hòa thân nhiệt

Nếu cấu tạo và chức năng của tiểu não:

• Tiểu não gồm 2 thành phần cơ bản là chất trắng và chất xám
• Chất xám là thành lớp vỏ tiểu não và các nhân
• Chất trắng nằm ở phía trong, là các đường dẫn truyền nối vỏ tiểu não và các nhân với các phần khác của hệ thần kinh ( tủy sống, trụ não, não trung gian và bán cầu đại não)
• Chức năng: điều hòa, phối hợp các cử động phức tạp và giữ thăng bằng cho cơ thể.

So sánh cấu tạo và chức năng trụ não, não trung gian và tiểu não:
 

	trụ não	Não trung gian	Tiểu não
Cấu tạo	Gồm: Hành não, cầu não và não giữa	Gồm đồi thị và vùng dưới đồi	Vỏ chất xám nằm ngoài
	Chất trắng bao ngoài	Đồi thị và các nhân xám vùng dưới đồi là chất xám	Chất trắng là các đường dẫn truyền liên hệ giữa tiểu não với các phần khác của hệ thần kinh
	Chất xám là các nhân xám
Chức năng	Điều khiển hoạt động của các cơ quan sinh dưỡng: tuần hoàn, tiêu hóa, hô hấp….	Điều khiển quá trình trao đổi chất và điều hòa thân nhiệt	Điều hòa và phối hợp các hoạt động phức tạp

Nếu cấu tạo và chức năng của trụ não:

• Trụ não gồm chất trắng ( ngoài) và chất xám (trong)
• Chất trắng là các đường liên lạc dọc, nối tủy sống với các phần trên của não và bao quanh chất xám
• Chất xám ở trụ não tập trung thành các nhân xám. Đó là trung khu, nơi xuất phát các dây thần kinh não
• Có 12 đôi dây thần kinh não, gồm 3 loại:dây cảm giác, dây vận động, dây pha.

Chức năng:

• điều khiển, điều hòa các hoạt động của nội quan
• Chất trắng làm nhiệm vụ dẫn truyền, bao gồm các đường dẫn truyền lên và các đường dẫn truyền xuông

Vì sao người say rượu có biểu hiện chân nam đá chân chiều trong lúc đi?

• Vì rượu đã ức chế, cản trở sự dẫn truyền xung thần kinh qua cúc xinap giữa các tế bào có liên quan đến tiểu não, khiến sự phối hợp hoạt động phức tạp và giữ thăng bằng cơ thể bị ảnh hưởng.

Sự phân vùng chức năng của đại não?

• Vùng thị giác ở thùy chẩm
• Vùng thính giác ở thùy thái dương
• Vùng vận động ở hồi trán lên ( trước rãnh đỉnh)
• Vùng cảm giác ở hồi đỉnh lên ( sau rãnh đỉnh)
• Vùng vận động ngôn ngữ nằm gần vùng vận động
• Vùng hiểu tiếng nói và chữ viết nằm gần vùng thính giác và thị giác.

Nêu cấu tạo của đại não:

• Đại não người rất phát triển, che lấp cả não trung gian và não giữa
• Bề mặt của đại não được phủ bởi 1 lớp chất xám làm thành vỏ não
• Bề mặt của đại não có rất nhiều nếp gấp, đó là các rãnh và khe làm tăng diện tích bề mặt vỏ não nơi chứa thân noron lên tới 2300-2500cm²
• Hơn 2/3 diện tích bề mặt của não nằm trong các rãnh và khe.
• Vỏ não chỉ dày khoảng 2-3mm, gồm 6 lớp, chủ yếu là các tế bào hình tháp
• Các rãnh chia mỗi nửa đại não thành các thùy.
• Rãnh đỉnh ngăn cách thùy trán và thùy đỉnh
• Rãnh thái dương ngăn cách 1 thùy trán và thùy đỉnh với thùy thái dương
• Trong các thùy, các khe đã tạo thành các hồi hay khúc cuộn não.
• Dưới vỏ não là chất trắng, trong đó chứa các nhân nền
• Chất trắng là các đường thần kinh nối các vùng vỏ não và nối 2 nửa đại não với nhau
• Ngoài ra, còn có các đường dẫn truyền nối giữa vỏ não với các phần dưới của não và với tủy sống
• Hầu hết các đường này đều bắt chéo nhau hoặc ở hành tủy hoặc ở tủy sống

Nêu rõ các đặc điểm cấu tạo và chức năng của đại não người, chứng tỏ sự tiến hóa của người so với các dộng vật khác trong lớp thú.

• Khối lượng não so với cơ thể ở người lớn hơn các động vật thuộc lớp thú
• Vỏ não có nhiều khe và rãnh làm tăng bề mặt chứa các noron ( khối lượng chất xám lớn hơn)
• Ở người, ngoài các trung khu vận động và cảm giác như các động vật thuộc lớp thú, còn có các trung khu cảm giác và vận động ngôn ngữ

Trung khu của các phản xạ vận động và phản xạ sinh dưỡng nằm ở đâu?

• Đều nằm trong chất xám nhưng trung khu của phản xạ sinh dưỡng nằm trong sừng bên tủy sống và trong trụ não

So sánh cung phản xạ sinh dưỡng với cung phản xạ vận động
Giống nhau:

• Đường hướng tâm của 2 phản xạ đều gồm 1 noron lien hệ với trung khu ở sừng sau chất xám

Khác nhau:

• cung phản xạ vận động:

+ Noron trung gian ( liên lạc)  tiếp xúc với noron vận động ( li tâm) ở sừng trước
+ Đường li tâm của phản xạ vận động chỉ có 1 noron chạy thẳng từ sừng trước chất xám tới cơ quan đáp ứng

• cung phản xạ sinh dưỡng:

+ Noron trung gian ( liên lạc)  tiếp xúc với noron trước hạch sừng bên chất xám
+ Đường li tâm của phản xạ sinh dưỡng gồm 2 noron tiếp giáp nhau trong các hạch sinh dưỡng.
Cấu tạo của hệ thần kinh sinh dưỡng:

• Hệ thần kinh sinh dưỡng bao gồm: phân hệ giao cảm và phân hệ đối giao cảm
• Hệ thần kinh sinh dưỡng gồm: phần trung ương nằm trong trụ não, tủy sống, phần ngoại biên là các dây thần kinh, hạch thần kinh

So sánh cấu tạo của phân hệ giao cảm và phân hệ đối giao cảm:

Cấu tạo	Phân hệ giao cảm	Phân hệ đối giao cảm
trung ương	Các nhân xám ở sừng bên tủy sống	Các nhân xám ở trụ não và đoạn cùng tủy sống
Ngoại biên gồm:
Hạch thần kinh	Chuỗi hạch nằm gần cột sống, xa cơ quan phụ trách	Hạch nằm gần cơ quan phụ trách
Noron trước hạch( sợi trục có bao mielin)	Sợi trục ngắn	Sợi trục dài
Noron sau hạch ( không có bao mielin)	Sợi trục dài	Sợi trục ngắn

Chức năng của 2 phân hệ giao cảm và đối giao cảm? Điều đó có ý nghĩa gì đối với đời sống?

• 2 phân hệ giao cảm và đối giao cảm có tác dụng đối lập đối với hoạt động của các cơ quan sinh dưỡng, chính nhờ đó mà điều hòa được hoạt động của chúng phù hợp với nhu cầu của cơ thể từng lúc, từng nơi.

Nêu cấu tạo cơ quan phân tích:

• Bao gồm: Cơ quan thụ cảm
• Dây thần kinh ( Dẫn truyền hướng tâm)
• Bộ phận phân tích ở trung ương

Nếu cấu tạo của cơ quan phân tích thị giác:

• gồm: các tế bào thụ cảm thị giác trong màng lưới của cầu mắt
• Dây thần kinh thị giác ( dây số II)
• vùng thị giác ở thùy chẩm

So sánh chức năng của phân hệ giao cảm và đối giao cảm:
 

	Giao cảm	Đối giao cảm
Tim	Tăng lực và nhịp cơ	Giảm lực và nhịp cơ
Phổi	Dãn phế quản nhỏ	Co phế quản nhỏ
Ruột	Giảm nhu động	Tăng nhu động
Mạch máu ruột	Co	Dãn
Mạch máu đến cơ	Dãn	Co
Mạch máu da	Co	Dãn
Tuyến nước bọt	Giảm tiết	Tăng tiết
Đồng tử	Dãn	Co
Cơ bóng đái	Dãn	Co

Nêu cấu tạo của cầu mắt:

• Cầu mắt nằm trong hốc mắt của xương sọ, phía ngoài được bảo vệ bởi các mi mắt, lông mày, lông mi nhờ tuyến lệ luôn luôn tiết nước mắt làm mắt không bị khô
• Cầu mắt vận động được là nhờ các cơ vận động mắt
• Cầu mắt gồm 3 lớp: lớp ngoài cùng là màng cứng có nhiệm vụ bảo vệ phần trong của cầu mắt
• Phía trước của màng cứng là màng giác trong suốt để ánh sáng đi qua vào trong cầu mắt
• Tiếp đến là lớp màng mạch có nhiều mạch máu và các tế bào sắc tố đen tạo thành 1 phòng tối trong cầu mắt
• Lớp trong cùng là màng lưới, trong đó chứa tế bào thụ cảm thị giác, bao gồm 2 loại: tế bào nón và tế bào que

Nêu cấu tạo của màng lưới:

• Màng lưới có chứa tế bào thụ cảm thị giác, bao gồm 2 loại: tế bào nón và tế bào que
• Các tế bào nón tiếp nhận các kích thích ánh sáng mạnh và màu sắc
• Các tế bào que có khả năng tiếp nhận kích thích ánh sáng yếu giúp ta nhìn rõ về ban đêm
• Các tế bào nón tập trung chủ yếu ở điểm vàng. Càng xa điểm vàng, số lượng tế bào nón càng ít và chủ yếu là tế bào que. Mặt khác, ở điểm vàng, mỗi tế bào nón liên hệ với 1 tế bào thần kinh thị giác qua 1 tế bào 2 cực. Tuy nhiên, nhiều tế bào que mới liên hệ được với 1 tế bào thần kinh thị giác.

• Do đó, khi muốn quan sát một vật cho rõ phải hướng trục mắt về phía vật quan sát để ảnh của vật hiện trên điểm vàng.

• Điểm mù là nơi đi ra của các sợi trục các tế bào thần kinh thị giác, không có tế bào thụ cảm thị giác nên nếu ảnh của vật rơi vào đó sẽ không nhìn thấy.
• Như vậy, sự phân tich` ảnh cũng xảy ra ngay ở cơ quan thụ cảm

Vì sao ảnh của vật hiện trên điểm vàng lại nhìn rõ nhất?

• Ở điểm vàng, mỗi chi tiết của ảnh được 1 tế bào nón tiếp nhận và được truyền về não qua từng tế bào thần kinh riêng rẽ
•  trong khi ở vùng ngoại vi nhiều tế bào nón và que hoặc nhiều tế bào que mới được gửi về não các thông tinh nhận được qua 1 vài tế bào thần kinh thị giác

Nêu sự tạo ảnh ở màng lưới:

• Ta nhìn được vật là do các tia sáng phản chiếu từ vật tới mắt đi qua thể thủy tinh tới màng lưới sẽ kích thích các tế bào thụ cảm ở đây và truyền về trung ương, cho ta nhận biết về hình dạng, độ lớn, màu sắc của vật/

Nêu vai trò của thể thủy tinh trong cầu mắt:

• Khi vật tiến lại gần, mắt phải điều tiết để thể thủy tinh phồng lên kéo ảnh về phía trước cho ảnh rơi đúng trên màng lưới

Đồng tử sẽ ntn khi đèn phin vào mắt?

• Khi dọi đèn pin vào mắt, đồng tử co hẹp lại, nhỏ hơn đồng tử trước khi dọi đèn. Vì khi ánh sáng quá mạnh, lượng ánh sáng qua 1nhiều sẽ làm lóa mắt.

Các tật mắt, nguyên nhân và cách khắc phục:

Các tật của mắt	Nguyên nhân	Các khắc phục
Cận thị	Bẩm sinh: cầu mắt dài	Đeo kinh cận
	Do không giữ khoảng cách đúng khi đọc sách ( đọc quá gần)	( Kính mặt lõm)
Viễn thị	Bảm sinh: cầu mắt ngắn
	Do thủy tinh thể bị lão hóa ( già) mất khả năng điều tiết	Đeo kiính viễn ( Kính mặt lồi)

Bệnh đau mắt hột:

Hiện tượng	Nguyên nhân	Cách lây lan	Cách phòng chống
mặt trong mi mắt có nhiều hột nổi cộm lên, khi hột vỡ ra làm thành sẹo, co kéo lớp trong mi mắt làm cho lông mi quặp vào trong, cọ xát làm đục màng giác dẫn đến mù lòa	do virus gây nên	dùng chung khăn, chậu với người bệnh, hoặc tắm rửa trong ao hồ tù hãm	không được dụi tay bằng tay bẩn, phải rửa bằng nước ấm pha muối loãng và nhỏ thuốc mắt

• Ngoài đau mắt hột còn có thể bị đau mắt đỏ, đau mắt do bị viêm kết mạc làm thành màng, mộng, phải khám và điều trị kịp thời

Tại sao người già thường phải đeo kính lão?
- Vì ảnh của vật hiện phía sau màng lưới, muốn nhìn rõ phải đẩy vật ra xa do thùy tinh thể bị lão hóa ( già) mất khả năng điều tiết
Nêu cấu tạo của cơ quan phân tích thính giác:

• tế bào thụ cảm thính giác ( nằm trong 1 bộ phận của tai: cơ quan Coocti)
• dây thần kinh thính giác ( dây số VIII)
• Vùng thính giác ở thùy thái dương

Nêu cấu tạo của tai:

• chia làm 3 phần: tai ngoài, tai giữa và tai trong
• Tai ngoài gồm vành tai có nhiệm vụ hứng sóng âm, ông tai hướng sóng âm. Tai ngoài được giới hạn với tai giữa bởi màng nhĩ
• Tai giữa là 1 khoang xương, trong đó có chuỗi xương tai gồm: xương búa, xương đe, xương bàn đạp. Xương búa được gắn vào màng nhĩ, xương bàn đạp áp vào 1 màng giới hạn tai giữa và tai trong
• Khoang tai giữa thông với nhau nhờ có vòi nhĩ nên bảo đảm áp suất 2 bên màng nhĩ được cân bằng
• Tai trong gồm 2 bộ phận:

+ Bộ phần tiền đình và các ống bán khuyên thu nhận các thông tin về vị trí và sự chuyển động của cơ thể trong không gian
+ ốc tai thu nhận các kích thích của sóng âm. ốc tai bao gồm ốc tai xương, trong có ốc tai màng.

• Ốc tai màng là 1 ống màng chạy suốt dọc ốc tai xương và cuốn quanh trụ ốc 2 vòng rưỡi, gồm màng tiền đình ở phía trên, màng cơ sở ở phía dưới và màng vên áp suất vào vách xương của ốc tai xương. Màng cơ sở có khoảng 24 000 sợi liên kết dài ngắn khác nhau: dài ở đỉnh ốc và ngắn dần khi xuống miệng ốc. Chúng chăng ngang từ trụ ốc sang thành ốc
• Trên màng cơ sở có cơ quan Coocti, trong đó có các tế bào thụ cảm thính giác.

Nêu cách thu nhận sóng âm của tai:

• Sóng âm vào tai làm rung màng nhĩ, truyền qua chuỗi xương tai vào tai trong gây sự chuyển động ngoại dịch rồi nội dịch trong ốc tai màng và tác động lên các tế bào thụ cảm thính giác của cơ quan coocti nằm trên màng cơ sở ở vùng tương ứng với tần số và cường độ của sóng mâ làm các tế bào này hưng phấn chuyển thành xung thần kinh truyền về vùng thính giác ở thùy thái dương cho ta nhận biết vể âm thanh đã phát ra.

Vì sao ta có thể xác định được âm phát ra từ bên phải hay trái?

• thể xác định được âm phát ra bên nào là nhờ nghe bằng 2 tai: Nếu ở bên phải thì sóng âm truyền đến tai phải trước tay trái và ngược lại

Thế nào là PXKDK và PXCDK?

• PXKDK là phản xạ sinh ra đã có, không cần phải học tập
• PXCDK là phản xạ được hình thành trong đời sống cá thể, là kết quả của quá trình học tập, rèn luyện

So sánh tính chất của PXCDK và PXKDK:
 

Tính chất của PXKDK	Tính chất của phản xạ CDK
Trả lời các kích thích tương ứng hay kích thích không điều kiện	Trả lời các kích thích bất kì hay kích thích có điều kiện
Bẩm sinh	Được hình thành trong đời sống
Bền vững	Dễ mất khi không được củng cố
Có thính chất di truyền, mang tính chất chủng loại	Có tính chất cá thể, không di truyền
Sô lượng hạn chế	Sô lượng không hạn định
Cung phản xạ đơn giản	Hình thành đường liên hệ tạm thời
trung ương nằm ở trụ não, tủy sống	Trung ương thần kình nằm ở vỏ não

Giống nhau: về quá trình thành lập PXCDK và những điều kiện để PXCDK được hình thành và ức chế cùng ý nghĩa đối với đời sống
Mối quan hệ:

• PXKDK là cơ sở thành lập PXCDK
• Phải có sự kết hợp giữa 1 kích thích có điều kiện với kích thích không điều kiện ( trong đó kích thích có điều kiện phải tác động trước kích thích không điều kiện 1 thời gian ngắn)

Trình bày quá trình thành lập và ức chế PXCDK

• Phải có sự kết hợp giữa các kích thích bất kì ( kích thích có điều kiện) với kích thích của 1 phản xạ không điều kiện
• KTCDK phải tác động trước trong vài giây so với kích thích của PXKDK và hình thành đường liên hệ tạm thơi
• Quá trình kết hợp đó phải được lập lại nhiều lấn và thường xuyên được củng cố.
• ức chế PXCDK xảy ra khi hành động thói quen đó không được củng cố, làm mất đường liên hệ tạm thời.

Nêu rõ ý nghĩa của sự hình thành và ức chế phản xạ có điều kiện đối với đời sống các động vật và con người

• Đảm bảo sự thích nghi với môi trường và điều kiện sống luôn thay đổi và sự hình thành các thói quen, các tập quá tốt đối với con người

Nêu sự thành lập và ức chế các phản xạ có điều kiện ở người

• hình thành ở trẻ mới sinh , rất sớm
• Đó là các PX CDK với ánh sáng, màu sắc, âm thanh và chúng dần hoàn thiện
• Trẻ càng lớn, số lượng PXCDK xuất hiện càng nhiều và càng phức tạp
• ức chế các phản xạ có điều kiện khi phản xạ đó không còn cần thiết đối với đời sống

Nêu vai trò của tiếng nói và chữ viết:

• tiếng nói và chữ viết là tín hiệu của sự vật nhưng thuộc hệ thống tín hiệu thứ 2, chúng có thể gây ra các phản xạ có điều kiện cấp cao.
• Là phương tiện giao tiếp, trao đổi, truyền đạt kinh nghiệm trong cuộc sống, lao động, sản xuất
• Là cơ sở của tư duy

Vì sao nói ngủ là 1 nhu cầu sinh lí của cơ thể? Giấc ngủ có ý nghĩa ntn đối với sức khỏe?

• Bản chất của giấc ngủ là 1 quá trình ức hế để bảo vệ phục hồi khả năng hoạt động của hệ thần kinh sau 1 ngày học tập và lao động.

Muốn có giấc ngủ tốt cần những điều kiện gì?
-     đi ngủ đúng giờ

• đánh răng, rửa mặt trước khi ngủ, chuẩn bị cho giấc ngủ
• đảm bảo không khí yên tĩnh
• tránh mọi kích thích có ảnh hưởng tới giấc ngủ

Nếu những yếu tố có ảnh hưởng trực tiếp hoặc gián tiếp đến giấc ngủ.

• ăn no trước khi ngủ
• dùng các chất kích thích: chè, cà phê, thuốc lá

tại sao không nên làm việc quá sức? thức quá khuya?

• vì sẽ gây căng thẳng và mệt mỏi cho hệ thần kinh

Nêu những biện pháp giữ gìn và bảo vệ hệ thần kinh?

• tránh những tác động có ảnh hưởng xấu đến hoạt động của hệ thần kinh
• Đảm bao giấc ngủ hằng ngày
• Giữ cho tâm hồn thanh thản, tránh những suy nghĩ âu lo
• Xây dựng 1 chế độ làm việc và nghỉ ngơi hợp lí